Clark Gable: Król Hollywood, amant i tragiczna śmierć Carole Lombard

12

William Clark Gable, urodzony 1 lutego 1901 roku w Cadiz, Ohio, to postać, która na stałe zapisała się w annałach historii kina jako uosobienie męskiego uroku i aktorskiego kunsztu. Nazywany „Królem Hollywood”, jego kariera, rozciągająca się na przestrzeni blisko czterech dekad, przyniosła mu status legendy i niezliczone role, które do dziś fascynują kolejne pokolenia widzów. Na styczeń 2024 roku Clark Gable miałby 123 lata. Był dwukrotnie żonaty, a jego drugie, burzliwe małżeństwo z uwielbianą aktorką Carole Lombard, zakończyło się tragiczną śmiercią jej w katastrofie lotniczej, co głęboko wpłynęło na dalsze życie aktora. Jego wszechstronność aktorska pozwoliła mu na kreowanie postaci od charyzmatycznych amantów po bardziej złożone i dramatyczne postacie, co potwierdza jego nieprzeciętny talent. Poza blaskiem fleszy, życie Clarka Gable’a było równie bogate i burzliwe, naznaczone osobistymi tragediami, ale także niezwykłymi osiągnięciami, w tym odważną służbą wojskową podczas II wojny światowej.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na styczeń 2024 roku miałby 123 lata (urodzony 1 lutego 1901 r.).
• Żona/Mąż: Trzy razy żonaty; ostatnią żoną była aktorka Carole Lombard.
• Dzieci: Dwoje dzieci – córka Judy Lewis i syn John Clark Gable.
• Zawód: Aktor filmowy.
• Główne osiągnięcie: Zdobycie Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę w filmie „It Happened One Night” (1934) oraz ikoniczna kreacja Rhetta Butlera w „Przeminęło z wiatrem”.

Podstawowe informacje o Clarku Gable

William Clark Gable, bo tak brzmiało jego pełne imię, urodził się 1 lutego 1901 roku w Cadiz, w stanie Ohio. Choć nosił imię po ojcu, Williamie Henrym Gable’u, przez całe życie posługiwał się drugą częścią swojego imienia. Jego ojciec, pracujący jako nafciarz, często zwracał się do niego pieszczotliwie „dzieciaku” (the kid), co podkreślało ich bliską więź. To właśnie Clark Gable przez dekady był niekwestionowaną gwiazdą kina, co przyniosło mu zasłużony przydomek „The King of Hollywood”. Jego wpływ na kształtowanie się klasycznego kina jest niezaprzeczalny – w 1999 roku American Film Institute umieścił go na prestiżowej, siódmej pozycji na liście największych męskich legend ekranu klasycznego kina Hollywood. Jego imponująca kariera zawodowa, obejmująca udział w ponad 60 filmach fabularnych, trwała 37 lat, od 1924 do 1960 roku. Przez niemal trzy dekady utrzymywał pozycję czołowego amanta (leading man), co jest rzadko spotykanym osiągnięciem w historii kinematografii. Clark Gable zmarł 16 listopada 1960 roku w Los Angeles w wieku 59 lat, a bezpośrednią przyczyną jego śmierci był atak serca. Spoczął na cmentarzu Forest Lawn Memorial Park w Glendale w Kalifornii, u boku swojej ukochanej, trzeciej żony, Carole Lombard.

Rodzina i życie prywatne Clarka Gable’a

Pochodzenie i rodzice

William Clark Gable był synem Williama Henry’ego „Willa” Gable’a, który pracował jako nafciarz (oil-well driller), oraz Adeline z domu Hershelman. Różnice wyznaniowe między protestantami a katoliczką stanowiły źródło napięć w rodzinie, szczególnie po przedwczesnej śmierci matki, gdy Clark miał zaledwie dziesięć miesięcy. Ten tragiczny moment wywołał spór między ojcem a rodziną Hershelmanów dotyczący przyszłego wychowania religijnego chłopca.

Relacja z macochą

W kwietniu 1903 roku ojciec Clarka poślubił Jennie Dunlap, która odegrała kluczową rolę w jego wychowaniu. W przeciwieństwie do surowego ojca, który kładł nacisk na ciężką pracę fizyczną, Jennie Dunlap dbała o nienaganny wygląd młodego Clarka, uczyła go dobrych manier oraz gry na pianinie. Jej troska i wychowanie znacząco wpłynęły na kształtowanie się jego osobowości i prezencji, przygotowując go do przyszłej kariery.

Małżeństwa i związki

Clark Gable zawarł trzy małżeństwa. Pierwszą żoną była jego trenerka aktorska, Josephine Dillon, którą poślubił w 1924 roku. Dillon, starsza od niego o 17 lat, nie tylko zarządzała jego wczesną karierą i finansowała naprawę jego uzębienia, ale także pomogła mu kontrolować wysoki głos oraz poprawić postawę, co było kluczowe w przygotowaniu go do podboju Hollywood. Drugą żoną Gable’a była aktorka Carole Lombard, którą poślubił w 1939 roku. Ich małżeństwo uchodziło za jedno z najszczęśliwszych w Hollywood. Niestety, ich wspólna droga zakończyła się tragicznie w 1942 roku, gdy Carole Lombard zginęła w katastrofie lotniczej. Ta strata pogrążyła Gable’a w głębokiej depresji, skłaniając go do zaciągnięcia się do wojska. Po śmierci Carole Lombard, Gable nigdy nie ożenił się ponownie.

Dzieci i tajemnica Judy Lewis

Clark Gable miał dwoje dzieci. Jedną z nich była córka Judy Lewis, która była owocem romansu z aktorką Lorettą Young podczas pracy nad filmem „Zew krwi” w 1935 roku. Informacja o ojcostwie była przez lata ukrywana przed opinią publiczną, a sama Judy Lewis dowiedziała się o swoim pochodzeniu dopiero jako dorosła kobieta. Drugim dzieckiem był syn, John Clark Gable, urodzony po śmierci aktora.

Kariera zawodowa Clarka Gable’a

Początki i inspiracja

Decyzja o zostaniu aktorem zapadła u Clarka Gable’a w wieku 17 lat, po obejrzeniu sztuki „The Bird of Paradise”. Jednak profesjonalną karierę mógł rozpocząć dopiero po ukończeniu 21 lat, dysponując spadkiem w wysokości 300 dolarów z funduszu powierniczego rodziny Hershelmanów. Zanim zdobył sławę, jego droga zawodowa wiodła przez występy w objazdowych teatrach (tent shows) oraz pracę jako sprzedawca krawatów w domu towarowym Meier & Frank w Portland. Jego wczesne lata w branży obejmowały także występy w filmach nieme.

Przełomowa rola w „It Happened One Night” (1934)

Prawdziwy przełom w karierze Clarka Gable’a nastąpił w 1934 roku dzięki roli w komedii Franka Capry „It Happened One Night”. Za kreację w tym filmie zdobył Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego. Sukces ten był tym bardziej zaskakujący, że Gable został „wypożyczony” do mniejszego studia Columbia Pictures w ramach kary za niesubordynację w MGM, a film okazał się wielkim hitem, zdobywając pierwszą w historii „Wielką Piątkę” Oscarów (najlepszy film, reżyser, scenariusz, aktor i aktorka).

Ikoniczna kreacja Rhetta Butlera w „Przeminęło z wiatrem”

W 1939 roku Clark Gable wcielił się w postać Rhetta Butlera w epickim filmie „Przeminęło z wiatrem”. Ta rola przyniosła mu trzecią nominację do Oscara i na zawsze wpisała go w annały historii popkultury. Do dziś jego kreacja Rhetta Butlera jest uznawana za jedną z najbardziej ikonicznych ról męskich wszech czasów. W filmie tym partnerowała mu Vivien Leigh w roli Scarlett O’Harze.

Ostatni występ w „Skłóconych z losem”

Ostatnią rolą w dorobku Clarka Gable’a był występ w filmie „The Misfits” (1961), gdzie wcielił się w postać starzejącego się kowboja u boku Marilyn Monroe. Zdjęcia do filmu były niezwykle wyczerpujące fizycznie dla aktora, który zmarł zaledwie dziesięć dni po zakończeniu prac na planie. Film ten, ze względu na okoliczności jego powstawania i śmierci głównego aktora, nabrał szczególnego, symbolicznego znaczenia.

Nagrody i osiągnięcia Clarka Gable’a

Nagroda Akademii (Oscar)

W 1934 roku Clark Gable został uhonorowany Nagrodą Akademii (Oscarem) dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę w filmie „It Happened One Night”. To właśnie ten film jako pierwszy w historii kina zdobył tzw. „Wielką Piątkę” Oscarów, obejmującą nagrody za najlepszy film, reżyserię, scenariusz, aktorstwo pierwszoplanowe (męskie i żeńskie). To historyczne osiągnięcie podkreśla znaczenie filmu i jego twórców, w tym Gable’a.

Nominacje do Oscara

Oprócz zdobytej statuetki, Clark Gable był dwukrotnie nominowany do Oscara w kategorii najlepszy aktor. Pierwsza nominacja miała miejsce w 1935 roku za rolę Fletchera Christiana w filmie „Bunt na Bounty”. Druga nominacja przypadła na rok 1939 za niezapomnianą postać Rhetta Butlera w „Przeminęło z wiatrem”. Te nominacje świadczą o jego konsekwentnie wysokiej formie i uznaniu ze strony Akademii Filmowej przez wiele lat.

Kariera wojskowa Clarka Gable’a

Służba w lotnictwie

Po tragicznej śmierci żony Carole Lombard w 1942 roku, Clark Gable, mimo swojego wieku (41 lat) i sprzeciwu wytwórni MGM, zdecydował się wstąpić do United States Army Air Forces. Jego decyzja była wyrazem głębokiego żalu i chęci aktywnego zaangażowania. Służył jako strzelec pokładowy i filmowiec, biorąc udział w pięciu misjach bojowych nad Europą, w tym nad Niemcami. Jego zaangażowanie w działania wojenne było znaczące.

Stopień wojskowy i odznaczenia

Clark Gable zakończył swoją służbę wojskową w stopniu majora. Za swoje zasługi wojenne został odznaczony m.in. Distinguished Flying Cross (Zaszczytnym Krzyżem Lotniczym) oraz Air Medal. Jego postawa podczas wojny stanowiła dowód odwagi i poświęcenia, wykraczającego poza ramy jego dotychczasowej kariery aktorskiej.

Kontrowersje i skandale

Odrzucenie przez Warner Bros.

Na początku swojej kariery Clark Gable doświadczył znaczącego odrzucenia. Darryl F. Zanuck z wytwórni Warner Bros. odmówił mu roli w filmie „Mały Cezar”, brutalnie komentując, że Gable ma „za duże uszy i wygląda jak małpa”. Ta ocena, dziś uznawana za jedną z najsłynniejszych błędnych ocen talentu w historii Hollywood, pokazuje, jak trudno było niektórym dostrzec potencjał przyszłej gwiazdy.

Romans z Joan Crawford

Intensywny romans Clarka Gable’a z aktorką Joan Crawford był tematem wielu plotek i doniesień. Ich relacja, określana przez dziennikarkę Adelę Rogers St. Johns jako „romans, który niemal spalił Hollywood”, była na tyle gorąca, że Louis B. Mayer, szef MGM, groził obojgu zerwaniem kontraktów, jeśli nie zakończą swojego prywatnego spotykania. Ten burzliwy związek stanowił jeden z bardziej skandalicznych epizodów w jego życiu.

Ciekawostki i mniej znane fakty o Clarku Gable

Talent mechaniczny

Od młodości Clark Gable przejawiał duże zdolności techniczne. Uwielbiał spędzać czas z ojcem, naprawiając samochody. Ta pasja do mechaniki i maszyn towarzyszyła mu przez całe życie, stanowiąc interesujący kontrast dla jego ekranowego wizerunku.

Zamiłowanie do literatury

Mimo wizerunku twardziela, Clark Gable skrywał zamiłowanie do literatury. W zaufanym gronie potrafił z pamięci recytować sonety Williama Shakespeare’a, co dowodziło jego intelektualnych zainteresowań i wrażliwości, często ukrywanej pod maską gwiazdora filmowego.

Wpływ na modę

Istnieje popularna legenda, że po scenie w filmie „It Happened One Night”, w której Gable zdejmuje koszulę, ukazując brak podkoszulka, sprzedaż męskiej bielizny w Stanach Zjednoczonych drastycznie spadła. Choć jest to anegdota, pokazuje ona ogromny wpływ, jaki Clark Gable wywierał na kulturę i modę swoich czasów.

Najważniejsze filmy Clarka Gable’a

Wybrane produkcje

• „It Happened One Night” (1934)
• „Bunt na Bounty” (Mutiny on the Bounty, 1935)
• „Przeminęło z wiatrem” (Gone with the Wind, 1939)
• „Mogambo” (1953)
• „Skłóceni z losem” (The Misfits, 1961)

Nagrody i wyróżnienia Clarka Gable’a

Warto wiedzieć: Clark Gable był siedmiokrotnie uznawany za najbardziej kasowego aktora w Ameryce przez Quigley Publishing Company.

Clark Gable na zawsze pozostanie ikoną kina, a jego życie, naznaczone zarówno triumfami, jak i osobistymi tragediami, stanowi inspirujący przykład determinacji i niezłomności. Jego dziedzictwo przypomina nam o sile ludzkiego ducha w obliczu przeciwności losu i niezmiennym wpływie, jaki wywarł na historię światowej kinematografii.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Clark_Gable